FANDOM


100 mm armata polowa wz. 1944 (BS-3), ros. 100-мм полевая пушка образца 1944 года (БС-3) - armata polowa konstrukcji radzieckiej.

BS-3

W 1943 roku żywa była w ZSRR obawa przed pojawieniem się nowych niemieckich czołgów uzbrojonych w dalekosiężne armaty i odpornych na ostrzał ówczesnych dywizyjnych dział przeciwpancernych. Wprawdzie artyleria korpuśna z takim przeciwnikiem mogłaby sobie dać radę lecz armaty będące na jej wyposażeniu były ciężkie i co za tym idzie małomanewrowe, a przede wszystkim nieliczne. 13 kwietnia 1943 roku podczas narady u Ławrientija Berii komisarz D.F. Ustinow referował możliwości dalszego rozwoju artylerii przeciwpancernej. Między innymi omawiano pomysł zmotoryzowania dział ZiS-2, rozwój dział wywodzących się od 85 mm armaty przeciwlotniczej KS-12, usprawnienia produkcji 122 mm armat A-19, opracowania nowych przeciwpancernych pocisków podkalibrowych i kumulacyjnych, a także ofertę Wasyla G. Grabina opracowania nowej 100 mm armaty przeciwpancernej. 15 kwietnia wyszło postanowienie o wzmocnieniu obrony przeciwpancernej. W jego ramach miano opracować nowe korpuśne działo na podstawie armat M-60 i okrętowej B-34. Armata oparta na M-60 miała mieć kaliber 100 lub 122 mm. Sama armata M-60 do zwalczania broni pancernej nie bardzo się nadawała w związku z amunicją rozdzielnego ładowania, co w dużym stopniu ograniczało jej szybkostrzelność. Opracowanie i zbudowanie prototypów powierzono CAKB i Zakładom Motoryzacyjnym Nr 172 im. Mołotowa. Prototyp armaty 100 mm opracowano w przeciągu 25 dni, a 122 mm w miesiąc pod kierunkiem Grabina przez zespół w składzie: A. E. Chworostin, I. S. Griban, K. K. Rienne i W. D. Mieszczanninow. 4 czerwca gotowa była dokumentacja.

T-34 z Bs-3

BS-3 była holowaną armatą polową przeznaczoną do zwalczania celów ogniem pośrednim, mogącą również służyć do zwalczania celów opancerzonych ogniem bezpośrednim. Jednolita niewzmocniona lufa zakończona dwukomorowym hamulcem wylotowym o sprawności około 60%. Wlotowa część zaopatrzona w nasadę zamkową. Półautomatyczny zamek konstrukcji klinowej o pionowym ruchu klina. Samoczynnie zamykał się po załadowaniu i otwierał po wystrzale. Późniejsze wersje działa zostały wyposażone w mechanizm napinania iglicy oraz bezpiecznik uniemożliwiający strzał przy niedomkniętym zamku. Kołyska typu korytkowego. Wewnątrz kołyski pod lufą znajdował się zespół oporopowrotnika składający się z opornika hydraulicznego typu wrzecionowego i trzycylindrowego powrotnika hydropneumatycznego. Cylindry oporopowrotnika znajdowały się w jarzmie lufy, a tłoczyska w kołysce. W łożu górnym znajdował się mechanizm naprowadzania. Naprowadzanie w płaszczyźnie pionowej odbywało się przy pomocy mechanizmu typu łukowego (dwa sektory) a w płaszczyźnie poziomej typu śrubowego. Ich pokrętła umieszczono z lewej strony działa. Działo zostało również wyposażone w dwa odciążacze pneumatyczne typu pchającego. Łoże dolne wyposażone w dwa ogony których rozwarcie powodowało wyłączenie wałków skrętnych służących do resorowania. Podwozie składające się z dwóch podwójnych kół z oponami pełnymi pochodzącymi od ciężarówki ZiS-5. Obsługa działa chroniona była przez tarczę ochronną. Działo wyposażono w celownik mechaniczny do strzelania ogniem pośrednim. Prócz tego późniejsze modele działa otrzymały optyczne celowniki OP-1-5 służące do zwalczania celów opancerzonych ogniem bezpośrednim. Armata holowana była bez korzystania z przodka, zazwyczaj ciągnikiem AT-L, Ja-12 i M-2 a także ciężarówką ZiS-151 po wojnie używano do tego celu pojazdów MTLB. Do zasilania działa BS-3 używano naboi zespolonych. Typowym pociskiem odłamkowo-burzącym był OF-412, którego działanie odłamkowe lub burzące osiągało się poprzez zastosowanie odpowiedniego zapalnika. Do tego pocisku używano dwu typów ładunków prochowych, pełnego (gdy niezbędny jest duży zasięg) i zmniejszonego. Do zwalczania broni pancernej stosowano przeciwpancerne pociski smugowe: ostro i tępogłowicowe, kumulacyjne i podkalibrowe. Do stawiania zasłony dymnej używano pociski D-412. Amunicja przechowywana była w skrzyniach o wymiarach 1 200x445x243 mm i masie 84 kg (dwa pociski przeciwpancerne lub odłamkowo-burzące) i 75 kg (dwa pociski kumulacyjne).

Pierwsze dwa prototypy armaty zostały ukończone w połowie lipca 1943 roku, a gotowość do prób poligonowych osiągnęły 1 sierpnia. 100 mm armata nosząca jeszcze nazwę S-3 ważyła prawie 3 500 kg. W międzyczasie niezbędne okazało się skorzystanie z pomocy biura konstrukcyjnego Zakładów Nr 92 im. Stalina. Początkowo koła miały pochodzić od samochodu ciężarowego ZiS-5 ale były za słabe do tak ciężkiego działa natomiast koła od JAZ-a były za duże. Rozwiązaniem okazało się podwojenie kół od ZiS-a. Od 15 kwietnia do 2 maja 1944 roku na rozkaz marszałka N.N. Woronowa w "Grochowieckim Artyleryjskim Obozie" odbywały się próby czterech prototypów S-3. Przeprowadzono wówczas próbne strzelania do zdobycznego czołgu Panzerkampfwagen VI B Tygrys Królewski i niszczyciela czołgów Ferdynand. Próby wypadły dość pozytywnie. Pancerz wieży Tygrysa był przebijany z odległości 500 - 1 000 m, a kadłub z 1 300 m. W maju 1944 roku Zakład Nr 232 "Bolszewik" przystąpił do wykonania planu zakładającego wykonanie 275 armat tego typu do końca roku. W sierpniu uruchomiono produkcję w Zakładach Nr 7 "Arsenał" dzięki czemu można było zwiększyć roczną produkcję do 335 sztuk. W międzyczasie działo również zmodernizowano, wyposażając je w celownik optyczny OP-1-5 służący do prowadzenia ognia bezpośredniego oraz modernizując zamek poprzez wyposażenie go w bezpiecznik i mechanizm powtórnego napinania. Produkcja BS-3 trwała do 1951 roku. Ogółem powstało 3 816 armat tego typu, z czego około 400 do zakończenia wojny w Europie. W czasie II wojny światowej zniszczonych zostało ok. 100 armat. Armata BS-3 była używana w ZSRR aż do jego rozpadu w 1991 roku, a później w wielu krajach WNP. Prócz tego wiele egzemplarzy wyeksportowano do krajów Układu Warszawskiego m.in. do Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej (PRL), państw bliskowschodnich oraz afrykańskich, gdzie też wielokrotnie były użyte bojowo. W Egipcie (ARE) opracowano wykorzystując działo BS-3 i podwozie czołgu T-34 samobieżne działo przeciwpancerne T-100.

Obecnie armata BS-3 została wycofana z uzbrojenia przez większość jej użytkowników.

Informacje

Dane podstawowe:

  • Państwo: Związek Radziecki (ZSRR)
  • Producent: ...
  • Typ broni: armata polowa
  • Obsługa: 7 osób
  • Prototypy: 1943
  • Produkcja: 1944 - 1951
  • Wyprodukowane egzemplarze: 3 816szt.

Dane techniczne:

  • Kaliber: 100 mm
  • Długość: 9,37 m
  • Szerokość: 2,15 m
  • Wysokość: 1,50 m
  • Prześwit: 0,33 m
  • Masa własna: ...
  • Masa całkowita: 3 650 kg
  • Prędkość maks.: 50km/h (na szosie), 10km/h (w terenie)
  • Donośność: 20 650 m
  • Kąt podniesienia: -0 - 4
  • Prędkość początkowa pocisku: ...
  • Szybkostrzelność: ...

Użytkownicy:

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.

Więcej z Fandomu

Losowa wiki